Home » Nieuws » De Case van Co: Vervolg Gebruikerservaring met een hybride warmtepomp

De Case van Co: Vervolg Gebruikerservaring met een hybride warmtepomp

27 februari 2019

Door: ing. Co Koning MRE directeur beleid

In het septembernummer (nr. 3 jaargang 2018) van dit magazine deelde ik met u mijn eerste ervaringen met de in begin december 2017 in mijn huis geïnstalleerde hybride warmtepomp (WP). Op dat artikel heb ik veel positieve reacties gekregen. Een aantal van u heeft mij verzocht om ook mijn verdere ervaringen met mijn aanwinst met u te delen. Aanwinst, want ondanks wat aanloop problemen die ik eerder met u deelde word ik steeds enthousiaster.

Ervaringen stookseizoen 2018-2019

Het lopende stookseizoen is op het moment dat ik dit schrijf voor ongeveer driekwart achter de rug. Dat betekent dat de WP hier al weer een maand of viereneenhalf draait. De gewoonlijk koudste maanden van het jaar liggen nu zo goed als achter ons. Een mooi moment om een eerste tussenbalans op te maken en die met u te delen.

Zondag 28 oktober was de eerste dag dat de kamerthermostaat aan de WP opdracht gaf om te starten met verwarmen. In de nacht van 27 op 28 oktober daalde de buitentemperatuur tot tussen ca. 1 en 2ᵒC. In het vorige artikel heb ik al gemeld dat ik de fabrieksinstelling voor de buitentemperatuur waar de WP op stuurt had verlaagd van + 4ᵒC naar -4ᵒC. Om iets over zes uur s’morgens startte de WP dan ook vrolijk op. Eerst op half vermogen om vervolgens rond negen uur een tandje bij te zetten. Maar wat opviel is dat de WP daarna om iets over half tien (zie de rode pijl in de afbeelding) het verwarmen ineens volledig over liet aan de CV-ketel. Daar klopte iets niet. Bij een hybride systeem is het de bedoeling dat WP en CV samen werken. In de installateurshandleiding van de WP vond ik een aanwijzing. Een schakelaartje op de printplaat die de samenwerking tussen WP en CV regelt stond in de verkeerde stand. Na het omzetten van dat schakelaartje in de juiste stand, werkte de WP en de CV wèl weer keurig samen.

case WP

Figuur 1 Watts elektriciteitsverbruik WP

Verder experimenteren

De hybride WP die bij mij hangt is in de fabriek redelijk voorzichtig ingesteld als het gaat om comfortbehoud en economische efficiëntie. Wie de grens durft op te zoeken kan er echter veel meer uit halen. Vooral de koudere dagen in januari en begin februari gaf de mogelijkheid grenzen op te zoeken. Het streven: De WP zo lang mogelijk het werk laten doen en zo weinig mogelijk aardgas verstoken zonder in te leveren op comfort.

De grenstemperatuur waaronder de CV mag bijspringen kan, net als de grenstemperatuur waarbij de WP er mee stopt, worden verlaagd. Uiteindelijk lagen deze grenzen voor mijn huis op -8ᵒC voor de WP en +4 voor het bijschakelen van de CV. Bij buitentemperatuur lager dan +4ᵒC leverde de WP zelfstandig, vooral op de koude dagen (s ’nachts onder 0ᵒC) met ook nog eens veel wind, niet meer voldoende energie om de binnentemperatuur continu op een comfortabel niveau te houden.

Meten is weten

Op 30 november 2018 is een warmtemeter in het systeem geplaatst. Die meet de hoeveel warmte die de WP aan het systeem afgeeft. Samen met de meting van het elektriciteitsverbruik van de WP kan daarmee de Coëfficiënt Of Performance of COP per tijdseenheid worden berekend. Dat zegt iets over het rendement van de WP. De COP van een lucht/waterwarmtepomp kan schommelen afhankelijk van de (weers-)omstandigheden. In de praktijk zegt de “Seasonal Coëfficiënt Of Performance” ofwel SCOP meer over het rendement van een warmtepomp. De SCOP betreft het gemiddelde over een heel jaar.

In de periode 1 december 2018 t/m 11 februari 2019 heeft mijn WP-installatie een COP van ruim 4 gehaald. Dat wil zeggen gemiddeld 4 kWh warmte uit een kWh elektriciteit. De COP voor oktober en november kon niet exact bepaald worden omdat de warmtemeter er toen nog niet tussen zat. Slechter dan december (COP 4,3) zal het gezien de weersomstandigheden zeker niet geweest zijn. Voor het gemak reken ik nu even met een COP van (tenminste) 4.

Wat scheelt dat dan op jaarbasis?

Een moderne HR107 Cv-ketel kan tot 9,4 kWh warmte halen uit 1 m³ (Nederlands) aardgas. Om dezelfde hoeveelheid warmte te leveren met mijn WP is dus 9,4kWhwarmte/4kWhwarmte = 2,35 kWh elektriciteit nodig. Voor elektriciteit betaal ik iets minder dan € 0,18 per kWh all-in. Bij een COP van 4 betaal ik met de WP dus € 0,18/4 kWhwarmte = € 0,045 per kWhwarmte. Voor aardgas zou ik op basis van het gemiddeld verbruik in voorgaande jaren van 1600 m³, incl. ca. 300 m³ per jaar voor warm tapwater en koken, nu € 0,88 per m³ all-in betalen. Per kWhwarmte dus € 0,88/9,4 kWhwarmte = € 0,094. Dat is meer dan 2 keer zoveel. Verschillende winters kunnen niet 1:1 met elkaar worden vergeleken. Omstandigheden kunnen flink variëren. Een gebruikelijke manier om de benodigde energie voor verwarming in verschillende winters met elkaar te vergelijken is om dat te doen op basis van graaddagen. In figuur 2 is dat zichtbaar gemaakt voor de winterseizoenen 2009/2010 tot en met 2018/2019. Voor een goede vergelijking is van elk stookseizoen steeds dezelfde periode van 1 oktober tot en met 11 februari aangehouden. Dat is de datum in dit jaar waarop ik dit artikel schreef.

knip

Het effect van de WP op het aardgasverbruik in de winterperiode 2018/2019 is zeer duidelijk. Het nog benodigde gas voor bijverwarming was nog krap 30% ten opzichte van het gemiddelde (rood) van de getoonde voorgaande stookseizoenen. Op basis hiervan durf ik de verwachting aan dat mijn aardgasverbruik voor verwarming door gebruik van de WP dit jaar tenminste 850 à 900 m³ lager zal uitkomen dan gemiddeld in de voorgaande jaren. Een voordeel van bijna € 400 op de stookkosten. En daar word ik wel enthousiast van. Lees de uitgebreide versie van dit artikel in het komende nummer van ons magazine Steengoed.